زلزله حالت خاصى از تغيير شکل توده هاى سنگى است که در آن پديده گسيختگى در مقياس متفاوت رخ مى دهد. يا هر نوع لرزش زمين در اثر عبور امواج لرزه اى زلزله است. عامل ايجاد مواج لرزه اى پاسخ زمين به انرژى هاى اندوخته است. نظريه Elastic rebound که پس از زلزله 1906 سن فرانسيسکو توسط رايد (Reid) ارائه گرديده و قادر است نحوه بروز زلزله را به وسيله اعمال تنش به طرفين يک گسل، به صورت ذيل توجيه نمايند: اجسام در برابر نيرو تا حد الاستيک مقاومت کرده و انرژى را در خود ذخيره مى کنند اما با افزايش تنش در بيش از حدالاستيک، سنگ مى شکند و امواج لرزه اى را آزاد مى کند و بعد به شکل اوليه خود برمى گردند. اگر اين نيرو در اعماق به سنگ وارد شوند سنگ خاصيت شکل پذير از خود نشان مى دهند. عمقى که در آن زمين لرزه رخ مى دهد زون لرزه زا) (schisosphere ناميده مى شود.

   مشخصات زلزله

   کانون ژرفى يا مرکز زلزله ( Hypocenter) يا (Focus): جايى است که در اثر گسيختگى در پوسته امواج لرزه اى آزاد مى شود.

   کانون سطحى زلزله (Epicenter): نزديکترين فاصله کانون به سطح زمين است که به طور طبيعى داراى بيشترين شدت لرزش است

   ژرفاى زلزله (Focal Depth): فاصله بين کانون ژرفى زلزله تا سطح زمين است.

   فاصله زلزله (?): فاصله بين مرکز سطحى تا ايستگاه ثبت زلزله است.

   زلزله ها بر پايه ژرفا به انواع زير تقسيم مى شوند:

   - زلزله هاى کم ژرفا: با عمق کمتر از 70 کيلومتر

   - زلزله هاى با ژرفا متوسط: عمق 300-100 کيلومتر

   - زلزله هاى باژرفاى بيشتر از 300 کيلومتر

   Earthquake groupگروه زلزله

   زلزله يک لرزش واحد نيست بلکه به صورت دسته اى از لرزشها ست.اگر نمودار گروه زلزله را در طول زمان رسم وجود دارد که بزرگترين لرزش است .زمين لرزه هايى قبل از لرزش اصلى Main shock کنيم يک لرزه شاخص يا را پيش لرزه و لرزه بعد از زلزله اصلى را پس لرزه گويند.معمولا پس لرزه ها فراوان ترند.

    عوامل موثر در ايجاد زلزله

   الف) زلزله هاى مصنوعى

   به طور خلاصه عوامل زير باعث ايجاد اين زلزله ها مى شوند:

   1- پر و خالى کردن مخازن و درياچه هاى سدهاى بزرگ با طول تاج بيشتر 100 m

   2- ايجاد چاههاى بهره بردارى و تزريق آب

   3- انفجارات هسته اى

   4- انفجارات معادن و باربردارى از آنها به صورت برداشتن حجم زيادى از سنگها

   ب ) زلزله هاى طبيعى

   1- فورانهاى آتشفشانى

   2- فروريختن غارهاى زيرزمينى

   3- زمين لرزه هاى تکتونيکى : که 90% زلزله ها از اين نوعند.

   نحوه آزاد شدن انرژى :

   - پيشلرزه :

   گاهى پيش از بروز زلزله اصلى , لرزه هايى با بزرگى کمتر از زلزله اصلى به وقوع مى پيوندد که معمولا فراوانى آنها با نزديک شدن به زمان وقوع لرزه اصلى افزايش مى يابد.

   - لرزه اصلى :

   در اينجاست که بيشترين انرژى ذخيره شده در محيط به يکباره آزاد مى شود .

   -پسلرزه :

   لرزه هاى خفيفى است که اغلب پس از لرزه اصلى در پيرامون کانون زلزله روى ميدهند.فراوانى آنها با گذشت زمان کاهش مى يابد.

   - دسته لرزه :

   مجموعه اى از لرزه هاى رويداده در يک منطقه که در مقطع زمانى هفته يا ماه به وقوع مى رسد. فراوانى آنها پس از رسيدن به يک حد بيشينه کاهش مى يابد

و در نهایت مطالعه و بررسی زمین لرزه در علمی به نام لرزه زمین ساخت بحث می شود.